De Koning, die ons de kracht geeft om voluit te leven vanuit onze waarden

De Koning is het archetype dat uiteindelijk de andere drie in zich verenigt. Zij staan in feite ten dienste van de Koning, die regeert en bepaalt. Een evenwichtige Koning geeft ons het onaantastbare gevoel dat we leven vanuit ons innerlijke kompas, vanuit onze integriteit en geeft ons daarmee de kracht om kalm en gestructureerd ons levensdoel te verwezenlijken. Hij beschermt op deze manier onze stabiliteit, ons gevoel voor rechtvaardigheid en onze focus. De Koning ‘energie’ in een man maakt het mogelijk om zijn leven, en de keuzes hierin, op beheerste en consistente manier in dienst te stellen van een doel dat niet primair hemzelf dient, maar een hoger doel waaraan hij zijn leven wijdt, als het ware zijn hele ‘rijk’. Zelf zie ik de Koning als de levensmissie, de heilige principes volgens welke een man leeft.

Al ben ik zelf niet religieus, de vergelijking met de figuur Jezus gaat hier volgens mij op, als een man die onvoorwaardelijk zijn waarheid spreekt, hier verantwoordelijkheid voor neemt en toont en indien hij dit noodzakelijk acht, zijn macht en kracht inzet. Een dergelijk evenwicht brengt de man in zijn middelpunt van waaruit hij kan liefhebben, en juist dit liefhebben, de intimiteit van het aangaan van relaties, zorgt ervoor dat hij zijn leven in dienst kan stellen van een hoger doel omdat hij niet langer gericht is op zijn ego.

Als je het artikel hebt gelezen over de andere drie archetypes, dan herken je enkele kwaliteiten van hen in de Koning. De daadkracht van de Krijger, de verantwoordelijkheid van de Magiër en het liefhebben van de Minnaar. Gedurende het integratieproces van deze archetypen in een man wordt de Koning sterker en sterker. Dit komt tot uiting in een steeds duidelijker wordend beeld van zijn levensmissie, van wat hij hier op aarde komt doen. Bij mij begon het bij de Magiër; het werd steeds duidelijker wat ik wezenlijk belangrijke en daarmee fijn vond om te doen, ik durfde hierin dappere keuzes te maken. Dit gaf kracht aan de Krijger in mij, die steeds vaker van zich liet horen omdat ik echt ging staan voor wat ik van wezenlijk belang vond. Door op deze manier meer ruimte in te nemen en grenzen te stellen, ervaarde ik steeds meer plezier en voldoening, meer levensvreugde. Ook de Minnaar begon zich te roeren. En zo werken ze samen, over en weer geven ze elkaar energie. De Koning voedt zich hiermee en vormt als het ware uit de energie van de drie het innerlijke kompas dat op zijn beurt weer meer sturing en richting geeft aan de energie van de andere drie. Wederkerigheid ten top.

De Koning is dus niet simpelweg de optelsom van de andere drie, maar creëert vanuit hun groei een diepe wijsheid over jezelf, jouw integriteit en jouw waarden. Vanuit deze waarden volgt jouw ‘levensmissie’ en ben je in staat om met behulp van de Krijger, de Magiër en de Minnaar deze vorm te geven. De Koning maakt dat je in alle facetten jouw leven kunt Leiden vanuit jouw kern en dat je daarmee een waardevolle nalatenschap achterlaat.

Het woord levensmissie klonk voor mij eerlijk gezegd nogal dreigend. Alsof ik eigenlijk grootse dingen moest willen doen, vluchtelingen helpen, waterputten slaan in Afrika, ergens kinderarbeidertjes redden uit fabrieken. Het gaf me ook een schuldgevoel dat ik, als ik eerlijk was, zoiets groots helemaal niet ambieerde. Ik had zelfs nog nooit de neiging gehad om vrijwilligerswerk te doen. Nu begrijp ik dat mijn levensmissie klein is, althans klein in impact. Ik wil anderen, en vooral andere mannen, helpen om te houden van wie ze ten diepste zijn, om gelukkig te zijn, het leven te leiden dat ze echt willen en de liefde richting anderen te laten stromen. Voor mij is dit wezenlijk, groots en vervullend, en ik zou het niet grootser willen. Coaching en therapie en soms werken met kleine groepen, dat is waar ik blij van word. Precies de rimpeling die ik wil veroorzaken. Ik ben niet bedoeld om grote groepen mensen te inspireren, boeken te schrijven of zielige mensen, regenwouden of een met uitsterven bedreigd diersoort te redden.

Dat ik durfde te erkennen wat ik echt ten diepste wil bijdragen aan de wereld heeft mij rust gebracht. En opluchting, plezier, trots en bovenal een groot gevoel van vrijheid. Hoe fijn is het om te voelen wat je echt het liefste doet, en dat dit ook binnen je bereik ligt. Dit proces heeft, vanwege het niet verbonden zijn met de Koning in mij, even geduurd voordat ik dit kon voelen. En vervolgens kostte het me tijd om dit verlangen ook daadwerkelijk in de wereld te zetten met Heeldeman.

De Tiran en de Zwakke Prins

De schaduwkanten van de Koning ontstaan als gevolg van een afgescheidenheid van de hogere levensmissie van de man die slachtoffer wordt van een onbezielde ambitie. De Tiran kenmerkt zich door een extreme gerichtheid op zichzelf, wat vooral tot uiting komt in zijn streven naar hoger, meer en altijd beter. Hij kan niet tegen (zijn eigen) zwakte en duldt geen kritiek, reageert hier woedend op en maakt misbruik van anderen om zijn doelen te bereiken. De Tiran functioneert voornamelijk door zijn mentale -en wilsenergie. In meer extreme vorm komen we hier ook de narcistische en psychopathische personen tegen.

De Zwakke Prins stelt zichzelf in tegenstelling tot de Tiran afhankelijk op van anderen, niet in staat om zelf een koers te bepalen. Vanwege een minder sterk ontwikkelde identiteit en eigen wil, en vanuit een diep wantrouwen jegens anderen en de behoefte aan controle, leeft hij naar de verwachtingen van anderen. Dit doet hij niet uit loyaliteit maar juist vanuit een continue angst om verraden of afgewezen te worden en vanuit zijn diepe verlangen naar erkenning. Zwakke Prinsen vallen in hun gedrag minder op dan de Tiran, zijn vaak vriendelijk en meegaand totdat het aanpassen teveel wordt. Dan kunnen ze opeens ontploffen en zelfs doorschieten naar de Tiran.

In mijn werk met mannen levert mijn kennis van de archetypen vooral op dat ik kan nagaan welke van de drie ‘dienaars van de Koning’ het meest geïntegreerd is. Uit ervaring weet ik dat het effectiever is om te werken vanuit het principe wat er al wél is, om dat serieus te nemen en te versterken. Dus starten we met het onderzoeken en vooral ook het voelen van de oorspronkelijke mannelijke kracht die al het meest aanwezig is. Dat gaat vaak zonder ook maar het noemen van het woord archetype, dat is ook niet van belang. Het is voor mij ‘slechts’ één van de invalshoeken, theorieën, waarmee ik werk. Net zoals de algemene ontwikkelingspsychologie, de karakterstructuren, de chakrapsychologie, Neuro Linguïstisch Programmeren, systemisch werken en de Transactionele Analyse.